Điều tôi nghĩ nhiều nhất trước lúc hiến tóc là liệu mình có đủ dứt khoát để cắt đi mái tóc đã nuôi nhiều năm hay không.
Tôi dành khá nhiều thời gian cho câu hỏi đó. Mái tóc đã đi cùng mình từ những năm còn đi học, xuất hiện trong gần như mọi tấm ảnh và trở thành một phần rất quen thuộc trong hình ảnh của bản thân. Vì vậy, điều khiến tôi bận tâm nhất luôn là khoảnh khắc ngồi trước gương và nhìn mái tóc được cắt đi từng đoạn.
Nhưng sau này nhìn lại, tôi mới nhận ra thứ khiến mình bất ngờ nhất lại không nằm ở ngày cắt tóc.
Điều khiến tôi ngạc nhiên hơn cả là hành trình của mái tóc sau khi rời khỏi tay mình.
Trước đó, tôi luôn nghĩ mọi thứ diễn ra khá đơn giản. Mái tóc được gửi đi, trải qua một vài công đoạn cần thiết rồi sớm muộn cũng trở thành tóc giả. Tôi chưa từng hình dung giữa hai thời điểm đó lại tồn tại một khoảng thời gian dài đến vậy.
Tôi từng nghĩ tóc giả được làm gần như ngay sau khi tóc được gửi đi
Có lẽ không chỉ riêng tôi mới có suy nghĩ đó.
Khi nhìn thấy hình ảnh một người cắt tóc để hiến và sau đó là hình ảnh một bộ tóc giả hoàn chỉnh, rất dễ tạo cảm giác mọi thứ diễn ra tương đối nhanh. Chúng ta thường nhìn thấy điểm bắt đầu và điểm kết thúc của câu chuyện, trong khi phần ở giữa lại ít khi được nhắc tới.
Chính vì vậy nên tôi gần như mặc định rằng mái tóc sau khi được cắt sẽ nhanh chóng bước vào giai đoạn tiếp theo. Tôi không thật sự tò mò về khoảng thời gian ở giữa bởi trong đầu lúc đó, điều quan trọng nhất đã hoàn thành rồi. Mái tóc đã được trao đi. Như vậy là đủ.
Cho tới một lần tình cờ đọc thêm về hành trình tạo nên tóc giả, tôi mới nhận ra khoảng thời gian phía sau dài hơn rất nhiều so với tưởng tượng ban đầu.
Điều thú vị là cảm giác bất ngờ không xuất hiện vì con số vài tháng. Điều khiến tôi suy nghĩ nhiều hơn lại là việc trước đó mình gần như chưa từng đặt câu hỏi mái tóc sẽ đi đâu và trải qua những gì sau khi rời khỏi tay người hiến.
Điều khiến tôi bất ngờ lại là số người phía sau câu chuyện
Trước đây, tôi luôn nghĩ hành trình hiến tóc chủ yếu xoay quanh người quyết định cắt tóc.
Người nuôi tóc.
Người đưa ra quyết định.
Người ngồi xuống ghế salon và chấp nhận thay đổi một hình ảnh đã quen thuộc suốt nhiều năm.
Nhưng càng tìm hiểu thêm, tôi càng nhận ra phía sau một bộ tóc giả hoàn chỉnh còn có rất nhiều công việc khác mà người hiến tóc hiếm khi nhìn thấy.
Mái tóc không tự nhiên biến thành một bộ tóc giả chỉ vì nó được cắt đi. Giữa hai thời điểm đó là cả một quá trình cần sự tham gia của nhiều người khác nhau. Mỗi người đảm nhận một phần công việc riêng để mái tóc từng nằm trên đầu ai đó có thể tiếp tục bước sang một hành trình mới.
Điều này khiến tôi thay đổi cách nhìn về chuyện hiến tóc khá nhiều.
Trước đó, tôi nghĩ việc cắt tóc là phần lớn nhất của câu chuyện. Sau này mới nhận ra đó chỉ là phần mà mình trực tiếp chứng kiến. Phía sau còn có rất nhiều công sức khác âm thầm diễn ra mà phần lớn người hiến tóc sẽ không bao giờ nhìn thấy tận mắt.
Có những món quà cần thời gian mới trở thành phiên bản hoàn chỉnh
Khi còn nhỏ, tôi từng nghĩ trái cây ngoài vườn chỉ cần ra quả là có thể hái xuống ngay. Sau này mới biết để đi từ một bông hoa nhỏ tới lúc trở thành trái chín cần rất nhiều thời gian.
Nhiều thứ trong cuộc sống cũng vận hành theo cách tương tự.
Một bức tranh hoàn chỉnh thường bắt đầu từ những nét vẽ đầu tiên. Một món đồ thủ công đẹp mắt thường trải qua rất nhiều công đoạn trước khi xuất hiện trong cửa hàng. Nhìn vào thành phẩm cuối cùng, người ta dễ quên mất quãng thời gian đã nằm phía sau nó.
Tóc giả cũng mang cảm giác tương tự.
Khi nhìn thấy một bộ tóc giả đã hoàn thiện, rất khó hình dung phía sau là bao nhiêu thời gian, công sức và những bước chuẩn bị khác nhau. Điều đó không làm hành trình trở nên phức tạp hơn trong mắt tôi. Ngược lại, nó khiến tôi cảm thấy giá trị của mái tóc được trao đi trở nên rõ ràng hơn.
Bởi lúc ấy, tôi hiểu rằng mái tóc không dừng lại ở khoảnh khắc được cắt xuống. Nó vẫn đang tiếp tục đi qua những chặng đường khác để dần trở thành một phần của điều gì đó lớn hơn.
- Xem thêm bài viết: Hiến tóc ở Cà Mau: Để tóc dài cả tuổi trẻ nhưng cắt trong 10 phút
Điều thay đổi không phải mái tóc mà là cách tôi nhìn việc hiến tóc
Ý nghĩa của việc hiến tóc thường được gắn với khoảnh khắc cắt tóc. Đó là thời điểm người ta đưa ra quyết định, vượt qua sự chần chừ và chấp nhận thay đổi hình ảnh đã quen thuộc với mình trong suốt một thời gian dài.
Nhưng khi tìm hiểu sâu hơn, tôi nhận ra giá trị của hành trình này không chỉ nằm ở vài phút diễn ra trong salon. Một số câu chuyện về hiến tóc ở Cà Mau khiến tôi chú ý bởi cách họ kể về những điều xảy ra sau ngày mái tóc được gửi đi. Câu chuyện không dừng lại ở người hiến, mà tiếp tục mở rộng sang những công đoạn phía sau mà phần lớn mọi người hiếm khi nhìn thấy.
Mái tóc được tiếp nhận, phân loại, xử lý và trải qua nhiều bước khác nhau trước khi có thể trở thành một phần của bộ tóc giả hoàn chỉnh. Khoảng thời gian đó kéo dài lâu hơn tôi từng nghĩ và cũng có sự góp sức của rất nhiều người.
Càng hiểu thêm về quá trình này, cảm nhận về việc hiến tóc càng thay đổi. Sự trân trọng không còn đến từ riêng quyết định cắt tóc, mà đến từ việc nhận ra mỗi bộ tóc giả hoàn thiện là kết quả của rất nhiều thời gian, công sức và sự kiên nhẫn được góp lại từ nhiều phía.
Điều khiến tôi suy nghĩ nhiều nhất không phải khoảnh khắc mái tóc rời khỏi vai mình. Điều ở lại lâu hơn là cảm giác biết rằng hành trình của mái tóc vẫn tiếp tục ở một nơi khác, theo một cách khác. Mình chỉ xuất hiện ở một đoạn rất ngắn, nhưng câu chuyện ấy vẫn âm thầm đi tiếp thêm một quãng đường dài phía sau.
Câu chuyện được gửi về từ bạn Trâm ở Cà Mau