H’Yăk chưa từng nghĩ có ngày mình sẽ cắt đi mái tóc đã nuôi gần nửa tuổi trẻ. Ở buôn H’Drê, ai cũng quen với hình ảnh cô gái Ê Đê có mái tóc dài gần ngang lưng, lúc nào cũng được buộc gọn phía sau mỗi lần đi chợ hay chạy xe qua con đường đất đỏ trong buôn. Với nhiều người lớn tuổi ở đây, con gái Ê Đê để tóc dài là chuyện rất bình thường. Mái tóc không chỉ là chuyện làm đẹp mà còn gắn với nét dịu dàng và những quan niệm cũ đã tồn tại từ rất lâu.
Vì vậy, khi H’Yăk nói mình muốn cắt tóc để gửi tặng bệnh nhân ung thư, phản ứng đầu tiên của nhiều người không phải bất ngờ vì chuyện hiến tóc, mà là vì cô thật sự dám cắt mái tóc đã để suốt nhiều năm. Có người hỏi cô suy nghĩ kỹ chưa. Có người tiếc mái tóc vì nghĩ nuôi dài như vậy không dễ. Thậm chí vài người còn nói vui rằng con gái cắt tóc dài đi dễ “bay mất lộc”.
Nhưng rồi chính H’Yăk cũng không ngờ rằng quyết định ngày hôm đó lại khiến rất nhiều người trong buôn bắt đầu nhìn việc hiến tóc theo một cách khác hơn trước.
Hành trình nuôi tóc bắt đầu từ một lần xem video rất tình cờ
H’Yăk kể rằng ban đầu cô chưa từng có ý định hiến tóc. Giống nhiều cô gái khác trong buôn, cô chỉ đơn giản thích để tóc dài vì thấy hợp với mình hơn tóc ngắn. Mọi thứ chỉ thay đổi sau một lần cô vô tình xem được video về những bé gái mất tóc trong quá trình điều trị ung thư. Hôm đó cô ngồi xem rất lâu, đặc biệt là đoạn một bé gái cứ liên tục lấy tay kéo chiếc mũ len xuống vì ngại người khác nhìn thấy đầu mình không còn tóc.
H’Yăk nói cô nhớ mãi ánh mắt của bé gái đó, cũng từ hôm ấy cô bắt đầu nghĩ nếu mái tóc của mình có thể giúp ai đó cảm thấy tự tin hơn một chút thì có lẽ việc giữ tóc dài cũng trở nên ý nghĩa hơn rất nhiều. Nhưng lúc đầu, suy nghĩ ấy vẫn chỉ nằm trong đầu cô chứ chưa nói với ai.
Nhưng rồi cuối cùng cô vẫn tiếp tục nuôi tóc vì nghĩ rằng nếu đã giữ lâu như vậy rồi thì muốn làm điều gì đó đặc biệt hơn với mái tóc ấy. Thật ra, nhiều hành trình hiến tóc cũng bắt đầu rất bình thường như vậy:
- Từng đọc hoặc xem một câu chuyện nào đó
- Muốn giữ tóc thêm một chút
- Không muốn cắt tóc chỉ để đổi kiểu
- Muốn làm điều gì đó ý nghĩa hơn cho người khác
Rồi từ suy nghĩ “để thêm chút nữa”, mái tóc cứ dài dần qua từng năm lúc nào không hay.
Gia đình từng nghĩ cô sẽ đổi ý giữa chừng
Khi bắt đầu nói với mẹ về chuyện hiến tóc, phản ứng đầu tiên của gia đình là bất ngờ. Mẹ cô hỏi đi hỏi lại rất nhiều lần xem cô có chắc chưa. Bà ngoại thì tiếc mái tóc vì nghĩ con gái Ê Đê nuôi được tóc dài đẹp như vậy không dễ. Có người trong nhà còn nói vui rằng cắt tóc dài đi rồi sau này “mất lộc” thì sao.
Những câu nói ấy không hẳn là phản đối, nhưng đủ khiến H’Yăk chần chừ thêm một thời gian nữa. Với thế hệ trước ở nhiều buôn làng Tây Nguyên, mái tóc dài không chỉ là ngoại hình mà còn gắn với nét đẹp và sự nữ tính của người con gái. Đó cũng là lý do nhiều người lớn tuổi thường thấy tiếc khi con gái cắt đi mái tóc đã nuôi suốt nhiều năm, đặc biệt khi mái tóc ấy vẫn còn dài và khỏe.
Nhưng càng suy nghĩ, H’Yăk lại càng cảm thấy mình không muốn bỏ dở ý định ấy giữa chừng. Có những lần cô đã định đi cắt tóc ngắn vì quá nóng hoặc quá khó chăm, nhưng rồi cuối cùng lại thôi vì nghĩ nếu cắt lúc đó thì có lẽ mình sẽ không còn đủ kiên nhẫn để nuôi lại từ đầu nữa.
Mái tóc ấy cứ tiếp tục dài thêm như vậy suốt gần bốn năm. Trong khoảng thời gian đó, H’Yăk gần như không dùng hóa chất mạnh cho tóc. Một phần vì sợ tóc hư, phần khác vì cô muốn giữ tóc ở trạng thái tự nhiên nhất có thể. Có lẽ cũng nhờ vậy mà dù sống trong khí hậu nhiều nắng gió, tóc của cô vẫn khá chắc và khỏe. Sau này nhiều người trong buôn mới biết cô đã nuôi tóc để hiến từ rất lâu chứ không phải quyết định nhất thời.
Ngày H’Yăk cắt tóc, cả buôn gần như đều biết chuyện
H’Yăk chọn cắt tóc ở một salon nhỏ gần thị trấn vì cảm thấy quen thuộc hơn. Trước ngày đi cắt tóc, cô còn chụp lại vài tấm hình với mái tóc dài vì biết rằng sau hôm đó, mình sẽ quay lại với tóc ngắn như trước. Điều cô lo nhất lúc đó thật ra không phải tiếc tóc, mà là sợ mọi người trong buôn nghĩ mình “dại”. Nhưng phản ứng sau đó lại khác hoàn toàn cô nghĩ.
Có người bất ngờ vì cô thật sự dám cắt tóc. Có người tiếc mái tóc dài đã nuôi nhiều năm. Nhưng rồi càng về sau, nhiều người trong buôn lại bắt đầu hỏi cô nhiều hơn về chuyện hiến tóc. Có người hỏi tóc như thế nào thì hiến được, có người hỏi phải nuôi tóc bao lâu mới đủ. Thậm chí vài bạn trẻ trong buôn còn nói vui rằng chắc họ cũng sẽ thử nuôi tóc xem sao.
Điều khiến H’Yăk bất ngờ nhất là bà ngoại cô, người từng tiếc mái tóc nhất lúc đầu, sau này lại là người đi kể với hàng xóm rằng cháu mình cắt tóc để tặng bệnh nhân ung thư. Lúc lọn tóc đầu tiên được cắt xuống, H’Yăk kể rằng cảm giác nhẹ hơn cô nghĩ. Không hẳn buồn, cũng không hẳn tiếc, chỉ giống như mình vừa khép lại một điều đã gắn bó với bản thân suốt rất lâu.
Có người từng hỏi cô rằng sau khi cắt tóc có thấy “mất lộc” như lời người lớn hay nói không. H’Yăk chỉ cười và bảo rằng điều cô cảm nhận rõ nhất là sự nhẹ lòng vì cuối cùng mình cũng làm được điều đã nghĩ tới suốt nhiều năm.
- Xem thêm bài viết: Cắt tóc hiến ở Đắk Lắk: Liệu có ‘mất lộc’ như lời đồn bảo? – Góc nhìn từ già làng Ê Đê
Điều còn lại sau khi mái tóc được gửi đi
Sau câu chuyện của H’Yăk, nhiều người trong buôn bắt đầu nhìn việc hiến tóc khác hơn trước. Không còn chỉ là chuyện cắt đi một mái tóc dài, mà giống như một cách để sẻ chia điều gì đó rất nhỏ từ chính bản thân mình.
Những năm gần đây, ngày càng có nhiều bạn trẻ quan tâm hơn đến việc hiến tóc ở Đắk Lắk. Không chỉ ở thành phố lớn, nhiều người ở các buôn làng hoặc khu vực vùng cao cũng bắt đầu tìm hiểu nhiều hơn về hành trình này. Điều đặc biệt là phần lớn những người quyết định hiến tóc đều không xem đó là điều gì quá lớn lao. Họ chỉ cảm thấy nếu mái tóc mình đã nuôi suốt nhiều năm có thể giúp ai đó vui hơn hoặc tự tin hơn, thì việc cắt nó đi cũng trở nên đáng giá hơn rất nhiều.
Có lẽ cũng vì vậy mà sau cùng, điều mọi người nhớ nhất không phải mái tóc H’Yăk đã dài bao nhiêu, mà là việc cô đã thật sự dám cắt nó đi để gửi tặng cho một người chưa từng gặp mặt.
Câu chuyện của H’Yăk không bắt đầu bằng điều gì quá đặc biệt. Chỉ là một cô gái Ê Đê ở buôn H’Drê quyết định giữ tóc suốt nhiều năm rồi cắt đi để gửi tặng cho bệnh nhân ung thư.
Nhưng đôi khi, chính những điều giản dị như vậy lại khiến người khác nhớ rất lâu.
Có thể với nhiều người lớn tuổi, mái tóc dài vẫn còn gắn với những quan niệm cũ về “lộc” hay nét đẹp của người con gái. Nhưng với nhiều người trẻ hôm nay, mái tóc ấy còn có thể trở thành một món quà dành cho người khác theo cách rất nhẹ nhàng. Có lẽ vì vậy mà việc hiến tóc ở Đắk Lắk cũng đang dần được nhìn nhận cởi mở hơn trước, không còn chỉ xoay quanh những quan niệm cũ về chuyện “mất lộc” khi cắt tóc.
Nếu bạn cũng đang nuôi tóc hoặc từng nghĩ đến việc hiến tóc nhưng còn nhiều băn khoăn, Hiến tóc My Hair có thể chia sẻ thêm thông tin để bạn hiểu rõ hơn trước khi bắt đầu hành trình của riêng mình.